Copy
View this email in your browser
Nieuwsbrief Project LIFE+ Peelvenen Deurnsche Peel - Mariapeel
Nr 2/ Juni 2016
 
De Mariapeel vormt samen met de Deurnsche Peel en Groote Peel een uniek gebied op de grens van Brabant en Limburg. Het hele jaar genieten hier bewoners en bezoekers van de prachtige natuur en het bijzondere hoogveenlandschap. In het gebied zijn vele sporen van de turfwinning te vinden. Het gebied is door de EU aangewezen als een zeer waardevol natuurgebied, met de noodzaak om het te behouden en te beschermen (Natura 2000). Na de turfafgraving in de vorige eeuwen willen we het hoogveen nu herstellen. Het watersysteem moet worden aangepast zodat water langer in het gebied blijft. Tevens is het nodig de Trosbosbesstruiken die het gebied overwoekeren te verwijderen. En wel zodanig dat cultuurhistorische waarden zo min mogelijk worden aangetast en wateroverlast in de omgeving wordt voorkomen.
Dit is de tweede nieuwsbrief van het project Peelvenen LIFE+ Deurnsche Peel-Mariapeel. Met deze nieuwsbrief willen wij u informeren over de voortgang van het project.
 
In deze nieuwsbrief vindt u informatie over:
De werkzaamheden starten 18 juli weer
Planning werkzaamheden
Oog voor cultuurhistorie
Wat merkt u van de werkzaamheden?
Een nieuwe boswachter
De nachtzwaluw, een bijzondere broedvogel

Regulier beheer
Werk van projectpartners
        Maatregelen rondom Mariapeel afgerond
        Voorkomen wateroverlast Griendtsveen
Start uitvoering Life+ Groote Peel
De werkzaamheden starten 18 juli weer
Op maandag 18 juli, na het broedseizoen, gaan we verder met het hoogveenherstel in de Mariapeel, als weers- en terreinomstandigheden het toelaten. Aannemers De Beijer en Van Stipdonk gaan in het zuiden van Mariaveen weer aan de slag met het verwijderen van de trosbosbesstruiken. Dit jaar wordt een groot deel van de struiken weggehaald. In het voorjaar van 2018 moeten alle struiken weggehaald zijn.
Aannemer Van Beers voert vanaf 18 juli een aantal hydrologische maatregelen uit. Hij start met het ondieper maken van de overgebleven watergangen in Mariaveen en het ‘waterdicht’ maken van het Defensiekanaal. Dit laatste is een complexe klus. Het bestaat o.a. uit het aanbrengen van kades met een leemkern, het afdichten van de bodem van het kanaal en het plaatsen van stuwen. Om de bomen langs het zandpad zoveel mogelijk te behouden, gaat de aannemer vanaf de zijde van het natuurgebied werken. Om het werk goed te kunnen uitvoeren, maakt hij langs het water een werkgang en haalt een deel van de bomen weg. Ook takken die te ver over het Defensiekanaal hangen worden verwijderd.
De uitvoering van deze werkzaamheden zal zeker zichtbaar zijn in het gebied. Op sommige momenten kunnen bezoekers daar hinder van ondervinden en is het gebied beperkt toegankelijk. Deze ‘verbouwing’ is echter nodig om de bijzondere natuur in het gebied te behouden en duurzaam te herstellen. Het hoogveen krijgt dan weer de kans om te groeien.
Planning werkzaamheden
Dit werkseizoen loopt van 18 juli tot en met maart 2017. In deze periode start ook het werk in Driehonderd Bunders. De aannemer begint hier met het aanleggen van (waterdichte) kades aan de noord(west)zijde nabij Griendtsveen/ Helenavaart. Hiervoor worden bomen gerooid en wordt zand aangevoerd. Dit zand plaatsen we in depots aan de Zwarte Plakweg, De Vossenheuvel en de Kanaalweg. Het zand wordt aangevoerd door vrachtwagens vanaf de Midden-Peelweg. Dit transport is tot voorjaar 2018 merkbaar.
Vanaf zomer 2017 tot en met maart 2018 wordt ook in de Horster Driehoek gewerkt.
Oog voor cultuurhistorie
Bij de werkzaamheden houden we rekening met de cultuurhistorie  van het gebied. Afgelopen maanden heeft Staatsbosbeheer samen met betrokkenen uit de omgeving cultuurhistorische en landschappelijke elementen in kaart gebracht. Het gaat om archeologische monumenten als de hoge zandrug, het Rijksmonument Defensiekanaal tot het drietand-wijkensystemen en locaties van (mogelijke) ruïnes langs deze wijken. De ‘ruïne van Clabbers’ is hier een voorbeeld van. We hebben met de aannemers aanvullende afspraken gemaakt over hoe we omgaan met deze elementen. Zo gaat de aannemer zorgvuldig werken rondom de peelbanen bij de veenputtencomplexen, ook wel ‘boerenkuilen’ genoemd.
Wat merkt u van de werkzaamheden?
In natuurgebied de Mariapeel is een aantal paden tijdelijk niet toegankelijk voor fietsers. Door het aanbrengen van zand op deze paden is de bovenlaag te los. Dit geldt voor het pad langs de Hoofdwijk tussen Griendtsveen en de Zwarte Plakweg en voor delen van het pad tussen het voormalig Biologisch Station Helenaveen en de Kerkkuilenweg. De gesloten paden zijn met borden gemarkeerd. Wandelen is op deze paden wel mogelijk. De verbinding Zwarte Plakweg-Helenaveen en het fietspad langs het Defensiekanaal zijn wel goed berijdbaar.
Als gevolg van de werkzaamheden rondom het verwijderen en afvoeren van de trosbosbesstruiken is het gebied slechter toegankelijk. Delen van het gebied kunnen i.v.m. de veiligheid afgesloten zijn.
Ook gaan de machines de paden en wegen tussen het Defensiekanaal en de Zwarte Plakweg kruisen. Tijdelijke afzettingen of afsluitingen zijn mogelijk. We vragen u daar rekening mee te houden bij uw bezoek aan de Mariapeel.
Na afloop van het project krijgen de paden in de Mariapeel een opknapbeurt waardoor fietsen en wandelen weer goed mogelijk is.
Een nieuwe boswachter
De gaande man en de komende vrouw
 
Piet Zegers stopt na bijna een kwart eeuw als boswachter in De Pelen. Hij wordt opgevolgd door Mirjam Wouters. Hieronder een terugblik met Piet Zegers én een introductie van Mirjam Wouters.

Piet Zegers
Hoe lang heb je in De Pelen gewerkt?
In 1992 kwam ik vanuit het Waddengebied naar de Groote Peel en het Leudal. Later kwamen daar ook de Deurnsche – en Mariapeel bij. Het was m’n eerste, en naar later bleek ook m’n laatste, vaste baan. De keus voor de Peel vloeide voort uit m’n grote voorkeur voor ‘natte natuur’. Het feit dat ik niet meer uit de Peel vertrokken ben, bewijst dat het me daar goed beviel.
Ik kende de Peel nauwelijks. Voor ik er aan het werk ging, was ik er een keer geweest voor een vogelexcursie. De echte waarden van het gebied heb ik pas leren kennen toen ik er ging werken. Die waarden zijn heel bijzonder. Hoogveen is erg zeldzaam in Nederland en dus veel planten en dieren die er leven ook. De moeite van het behouden meer dan waard.

Waarover ben je, terugkijkend op al die jaren, het meest tevreden?
Er is veel waar ik tevreden op terugkijk. Al vanaf 1966 heeft Staatsbosbeheer een bezoekerscentrum in de Peel, onlangs werd het 50-jarig bestaan gevierd. M’n bijdrage aan de nieuwbouw van dit centrum in 2001 is iets waar ik met tevredenheid op terugkijk. Buitencentrum De Pelen, zoals het tegenwoordig heet, is het middelpunt van de publieksactiviteiten van Staatsbosbeheer in de Peel en levert een belangrijke bijdrage aan de recreatieve-toeristische infrastructuur van de streek.
Mijn bijdrage aan het familiepad in de Groote Peel, dat geschikt is voor onder andere rolstoelen en scootmobielen, was een klus die ook veel voldoening gaf. Dat geldt eveneens voor de recreatieve inrichting van de kop van de Deurnsche Peel, de organisatie van de stilteconcerten van Rowwen Hèze in de Mariapeel en de vele recreatieve projecten samen met de Peelgemeenten. Tevreden ben ik ook over m’n bijdrage aan de diverse hoogveenherstelprojecten. Het is goed dat deze uitgevoerd worden. Ze zijn een belangrijke bijdrage aan de instandhouding van bijzondere natuur.

Wat ga je nu doen?
Ik blijf vrijwilligerswerk voor Staatsbosbeheer doen, in het Leudal het beheer van de Leumolen, activiteiten in het Buitencentrum De Pelen, vogels tellen in de Peel. En verder de rest van de wereld ontdekken, ik kom mijn tijd wel door.


Mirjam Wouters
Waarom word je boswachter in De Pelen?
De Peel kende ik uit de boeken van Toon Kortooms. Zijn boeken namen we tijdens zomervakanties mee op reis. Gierend van het lachen lazen we elkaar eruit voor. Nu Piet Zegers afzwaait mag ik hem opvolgen en de Peel gaan ontdekken. 

Wat spreekt je het meest aan in het gebied?
Ik ben opgegroeid in het veen van het Groene Hart. Mijn grootouders waren verveners en boeren uit het veen. Ik heb veel verhalen van vroeger gehoord. Ik vind het erg leuk dat ik nu, net als hen, in het veen aan het werk ga. Wat ik verder erg interessant vind is landschapsbouw. Hoe een gebied ontstaan is, met welke natuurwaarden, maar ook de menselijke invloeden op de ontginning en huidig gebruik van het gebied. Juist in de veengebieden speelt deze combinatie sterk.

Wat wil je aan De Pelen bijdragen?
Ik hoop een bijdrage te leveren aan het optimaliseren van de natuurwaarden, in samenspel met de beleving van het gebied en de omgeving. Mijn achtergrond ligt in de uitvoering van de landschapsinrichting en in de natuureducatie. Met deze brede achtergrond, hoop ik ook met een brede blik in het werkveld te staan.

Hoe kunnen mensen je ontmoeten?
Je kunt mij op veel manieren ontmoeten. Bij de verschillende overleggen die plaatsvinden met de omgeving, bij excursies, buiten in het veld en bij de verschillende projecten (o.a. Life+) die spelen in de gebieden.
Binnenkort ben ik voor vragen bereikbaar via de website van Staatsbosbeheergebied ‘De Pelen’
Specifieke vragen over het Life+ project Mariapeel kunt u mailen naar mariapeel@staatsbosbeheer.nl.
De nachtzwaluw, een bijzondere broedvogel
Een van de kenmerkende broedvogels van de Mariapeel is de nachtzwaluw. Jaarlijks broedt deze obscure vogel met 5 paartjes op open plaatsen in de heide- en veengebieden van de Peelvenen. Tijdens de broedtijd, die loopt van mei tot in augustus, worden voorzorgmaatregelen genomen om deze nachtvogel ongestoord haar jongen te laten grootbrengen. De vrijwillige vogelaars van Vogelwerkgroep het Hökske helpen Staatsbosbeheer daar bij. Het  geluid van de nachtzwaluw is enkel na zonsondergang te horen. Bijvoorbeeld in de Horster Driehoek en in het grote open heidegebied tussen het biologisch station en de Kerkkuilenweg.

Op donderdagavond 21 juli om 21.30 uur kunt u met de vogelwerkgroep mee op nachtzwaluwexcursie in de Mariapeel. Hiervoor kunt u zich aanmelden via mariapeel@staatsbosbeheer.nl. Er kunnen maximaal 30 personen mee (op volgorde van aanmelding). Deelname is gratis.
Startpunt is het Biologisch station Helenaveen, Koolweg 36a. Gepast schoeisel en (warme/regen-) kleding worden aanbevolen.
Regulier beheer
Naast de werkzaamheden die in het kader van het LIFE+ hoogveenherstelproject worden uitgevoerd, blijft Staatsbosbeheer haar reguliere beheer in het gebied uitvoeren. Ook dit draagt bij aan de instandhouding en de ontwikkeling van deze bijzondere natuur. Naast de begrazing door landgeiten worden ook runderen (Galloways) en schapen in het gebied ingezet om de groei van grassen en jonge boompjes tegen te gaan, zodat het gebied niet dichtgroeit. Het maaien van de paden in de (Maria)peel gebeurt vanaf half juli.
Werk van projectpartners
Niet alleen Staatsbosbeheer voert werkzaamheden uit in De Pelen, ook andere partijen dragen bij aan het hoogveenherstel. We lichten hier een paar projecten toe.
Maatregelen rondom Mariapeel afgerond
Project Peelvenen - Mariapeel is gericht op het vasthouden van water in de Mariapeel. Dit is gunstig voor de natuur en het helpt om wateroverlast in de omliggende landbouw te voorkomen. Peelvenen - Mariapeel is een gezamenlijk project van de Provincie Limburg en Staatsbosbeheer, waarbij diverse andere partijen zoals het Waterschap Peel en Maasvallei, de Agrarische Belangenvereniging Mariapeel en de gemeente Horst aan de Maas nauw zijn betrokken.
De uitvoering van de maatregelen rondom de Mariapeel is november 2015 afgerond. Op voormalige landbouwgronden in Grauwveen en aan de Zwarte Plakweg is nieuwe natuur ingericht.
In juni 2015 is gestart met de werkzaamheden aan de Zwarte Plakweg. Hier is een nieuwe sloot gegraven op de grens van natuur en landbouw. Enkele weken later zijn in het Grauwveen aan de Dorperpeelweg enkele sloten gedempt. Rondom het Grauwveen is de sloot verbreed. Ook is hier een kwelscherm in de ondergrond aangelegd met daarop een lage kade. Dit scherm voorkomt dat er water via de ondergrond of via het maaiveld naar het landbouwgebied stroomt.

Nieuwe bewoners in Grauwveen
Vogelwerkgroep het Hökske heeft dit voorjaar tijdens de inventarisatieronden in het Grauwveen 2 koppels kluut waargenomen. Inmiddels heeft één klutenkoppel 4 jonge pullen grootgebracht. Het is een van de eerste resultaten van het aanleggen van enkele kunstmatige eilandjes op de afgegraven voormalige landbouwgronden in het Grauwveen. Ook de andere voor de natuur ingerichte voormalige landbouwgronden laten mooie resultaten zien. Daar broeden wulp, watersnip, gele kwikstaart en blauwborst. Inmiddels heeft ook de das zijn weg naar dit gebied gevonden.
Voorkomen wateroverlast Griendtsveen
Waterschap Peel en Maasvallei heeft samen met de gemeente Horst aan de Maas het watersysteem in het dorp Griendtsveen ingemeten en alle gebreken in kaart gebracht.
Om hoogveen te behouden en te herstellen zijn een stabiel waterpeil en een goede waterkwaliteit in het natuurgebied belangrijk. Om dat te bereiken zijn nu ingrepen in de peelgebieden nodig. Een goede waterhuishouding in het natuurgebied heeft nog een ander belangrijk effect. Hoge grondwaterstanden en een veranderend klimaat met steeds hevigere regenbuien kunnen namelijk leiden tot wateroverlast. Een goede waterhuishouding binnen het natuurgebied kan deze overlast mee helpen voorkomen door water in het gebied vast te houden.
Afgelopen maanden zijn alle watergangen in en rond het dorp weer helemaal op orde gebracht. Zo hopen we wateroverlast in de dorpskern in de toekomst te voorkomen.
Naast het voorkomen van wateroverlast, zorgt het lokale watersysteem ook voor een stabieler grondwaterpeil. Dit peil is van belang voor de bouwkundige nulmeting, die uitgevoerd gaat worden bij woningen, waar wateroverlast kan optreden of waar bewoners nu al wateroverlast ervaren. Deze nulmeting legt de huidige situatie vast.
Start uitvoering Life+ Groote Peel
Op 18 juli start in de Groote Peel een vergelijkbaar hoogveenherstelproject. U kunt de werkzaamheden van dit partnerproject volgen op www.peelvenen.nl.
Het project wordt uitgevoerd door Staatsbosbeheer in opdracht van de Provincie Limburg. Deze heeft  in 2015 het maatregelenpakket vastgesteld via een GS besluit  op basis van het rapport ‘Advies tijdelijke Adviescommissie Life+ Mariapeel’ uit december 2014. De uitvoering van dit project vindt plaats in de periode 2015 – 2018 en is mogelijk mede dankzij een financiële bijdrage van het Europese LIFE+ programma. Staatsbosbeheer werkt in dit project samen met de provincie Noord-Brabant, provincie Limburg, waterschap Aa en Maas en Waterschap Peel en Maasvallei.
Dit project is tot stand gekomen met een financiële bijdrage van LIFE+,
het Europese financieringsinstrument voor de instandhouding van Natura 2000-gebieden
 
Aanmelden
Copyright ©  Staatsbosbeheer, All rights reserved.


Wilt u uw voorkeuren veranderen?
voorkeuren of afmelden


Email Marketing Powered by MailChimp